२४ माघ २०७८, काठमाडौँ : चिनियाँ अवरोधका कारण एक लाख १३ हजार मेट्रिकटन रासायनिक मल आयात प्रक्रिया अबरुद्ध भएको छ । पाँच महिना अघि नै ठेक्का प्रक्रिया सकिएको उक्त मल आज-भोलि नै नेपाल भित्रिसक्नुपर्नेमा चीनको कारण अन्योलमा फसेको कृषि सामग्री कम्पनीले जनाएको छ । मल निर्यात रोक्ने चिनियाँ नीतिका कारण ५० हजार मेट्रिकटन युरिया र ६३ हजार ५३५ मेट्रिकटन डीएपी मल आयात अलपत्र परेको कम्पनीका निमित्त प्रवन्ध सञ्चालक राजेन्द्र कार्कीले बताए ।

‘ठेकदारले मल आयात गर्न ठेक्का पाए, चिनियाँ कम्पनीले मल दिन्छु भन्ने निधो गर्‍यो तर अहिले सरकारी नीति भन्दै मल दिएनन्,’ कार्की भन्छन्, ‘सरकारी तहबाट गरिएको कूटनीतिक प्रयास पनि सफल भएको छैन ।’ नेपालले ठेक्का प्रक्रिया गर्दा चिनियाँ मल उत्पादकले विश्व बजारमा रासायिनक मल बिक्री गरिरहेको भए पनि पछि सरकारले निर्यातमा रोक लगाएको भन्दै मल दिन अस्वीकार गरेको कम्पनीले जनाएको छ ।

पाँच वटा फरक-फरक ठेकदार कम्पनीले एक लाख १३ हजार ५३५ मेट्रिकटन मल ल्याउनका लागि कम्पनीबाट ठेक्का पाएका थिए । मल खरिद प्रक्रिया नगिजोलिएको भए गहुँ र चैते धानको लागि मल अभावको अवस्था नबन्ने कम्पनीको दाबी छ । चिनियाँ कम्पनीबाट मल खरिद गर्न बेस ट्रेडिङ र जेन ट्रेडिङ नामक कम्पनीले २५-२५ हजार मेट्रिकटन डीएपी मलको ठेक्का पाएका थिए ।

यस्तै सिल्क जेभीले ५० हजार मेट्रिकटन युरिया, सिल्क ट्रान्सपोर्टले १० हजार मेट्रिकटन डिएपी र सिल्क मार्केट नामक कम्पनीले ५ हजार मेट्रिकटन डिएपीको ठेक्का लिएका थिए । यो आर्थिक वर्ष चीनबाट एक लाख १५ हजार ५३५ मेट्रिकटन मल आउनुपर्नेमा जम्माजम्मी दुई हजार मेट्रिकटन हाराहारी मात्रै मल भित्रिएको कृषि सामाग्री कम्पनीले जनाएको छ ।

मलको आयात सहज बनाउन प्रधानमन्त्रीको समेत ध्यानाकर्षण गराइएको पनि कम्पनीको निमित्त प्रवन्ध सञ्चालक कार्कीले बताए । कम्पनीसँग हाल फरक टेन्डरको २० मेट्रिकटन डीएपी र साढे ७ हजार मेट्रिकटन पोटास मल मात्रै आउने निश्चित भएको कम्पनीको दाबी छ ।